Als docent media en fotografie vind ik niks mooier dan mijn studenten te inspireren hun eigen creativiteit te ontdekken. Sinds enige tijd doe ik dat als gastdocent. Hier lees je waar ik in geloof als het om lesgeven gaat.

Het mooiste aan lesgeven is het ontdekken van het bijzondere talent in een ander. Ik geloof dat er in iedereen talent zit, voor iéts. Maar voor het ontdekken daarvan is het nodig eerst de juiste voorwaarden te scheppen. Dát voor elkaar krijgen is in mijn ogen de kunst van het docent zijn.

Workshop straatfotografie voor ROC studenten, Groningen

Leeg vel

Het is eigenlijk triest, maar de afgelopen jaren heb ik heel wat studenten gezien die nog nooit in aanraking waren geweest met creatief werk. Als docent fotografie op een ROC begon ik vaak met het polsen van de creativiteit van de eerstejaars. Voor veel studenten bestaat er niks engers dan een leeg vel en een potlood, waarmee je vrij aan de slag kan gaan.

Een tekening maken, die bijvoorbeeld iets over jezelf vertelt, levert enorme weerstand op. “Ik kan niet tekenen meneer!” riep altijd wel een student. Vaak was een harkpoppetje al te veel gevraagd. Eigenlijk, wanneer we het erover hebben, durven studenten niet te tekenen. Of iets anders te doen wat ze niet kennen.

Goed genoeg

Het is wat iedereen afremt, die iets creatiefs wil doen. We zijn bang dat we falen, dat we voor gek staan, of eigenlijk dat we niet goed genoeg zijn. Wat er nodig is om dat wel te durven, is een omgeving waarin je je veilig genoeg voelt om jezelf te laten zien. En het creëren van een veilige leeromgeving is het eerste waar een docent aan moet werken, leerde ik al tijdens mijn opleiding.

Vaak laat ik dan maar eerst zien wat ik zelf maak. Bijvoorbeeld door een filmpje te laten zien waar ik me wel een beetje voor schaam; eentje waarin ik mensen opriep mijn eerste fotoboek te crowdfunden. Dat het eng is, jezelf te laten zien, is voor iedereen herkenbaar. Maar als je ziet wat het oplevert als je dat wel durft, dát werkt inspirerend.

klik afbeelding voor link naar Voordekunst

Het belangrijkste ingredient voor een veilige leeromgeving is vertrouwen. Daarom spreek ik steeds met een klas af dat we open en eerlijk zijn, maar elkaar niet plagen, uitlachen of gniffelen wanneer iemand iets persoonlijks laat zien. Wanneer dat wel gebeurt grijp ik meteen in. Die afspraak staat, en ik wijk er niet vanaf.

Feedback

Wat er dan langzaam ontstaat is prachtig. Studenten gaan elkaar vertrouwen. Eerst leren ze  in kleine groepjes elkaars werk te bespreken. Hoe geef je feedback op een goede manier? Hoe ga je om met kritiek op je werk?

Wanneer je dat leert is er steeds meer mogelijk. De studenten beginnen zich te ontwikkelen, leren wat ze leuk vinden, en ze leren dat creativiteit de mooiste uitlaatklep is voor alles.

Masterclass voor studenten fotografie van Erwin Olaf, in het Rijksmuseum

Grote wereld

Het resultaat is een lessenreeks waar leerlingen graag komen, waar ze zich voor inzetten, waar ze iets extra’s voor doen. Waar ze iets maken waar ze trots op zijn. Of nog mooier, waar ze iets ontdekken dat ze nog niet kennen.

Zoals die ene studente die vorig jaar afstudeerde en me daarna opbelde. Om te zeggen dat ik haar had geïnspireerd, maar vooral dat ik haar een grotere wereld had laten zien. Ze had zich ingeschreven voor de kunstacademie en was aangenomen! Ik denk dat dat het mooiste compliment is.

Workshop

Voor mij is het lesgeven een prachtige aanvulling op mijn freelancepraktijk in de media. Ik vind het mooi voor groepen aan de slag te gaan met gastlessen of lessenseries. Daar begon ik ooit mee toen ik als freelancer werkte voor het blad Kids United van Unicef. Ik mocht een groep jonge fotografen een workshop geven, en dat ging geweldig. “Ze hingen aan je lippen” zei de redactrice die erbij was.

Artikel in Kids United van Unicef over fotoworkshop

Daarna gaf ik vaker cursussen en workshops fotografie. Het populairst waren mijn workshops reisfotografie, want van die tak van fotografie heb ik lang geleefd. Bijna vijf jaar geleden zag ik een vacature voor  docent journalistieke fotografie bij de Friese Poort. Daar hoorde wel een opleiding bij; het Pedagogisch Didactisch Getuigschrift haalde ik aan de NHL in Leeuwarden.

ROC

Aan de Friese Poort begeleidde ik vier jaar lang studenten Mediaredactie en fotografie, gaf ik workshops fotografie, begeleidde ik stages, was ik slb-er, maakte ik exposities met de studenten, organiseerde ik excursies en begeleidde ik studenten bij hun stages op mediabedrijven. Ik vond het prachtig om te doen en heb enorm veel geleerd.

Het hoort een beetje bij mijn natuur dat ik afgelopen zomer besloot weer verder te gaan. Nu ben ik weer freelancer in de media, maar een nieuwe aanvulling op mijn praktijk is het gastdocentschap. Ik gaf vorige maand al gastlessen op de Academie voor Journalistiek in Utrecht, en komend voorjaar begeleid ik drie maanden lang een kunst- en cultuurprogramma op het ROC in Leeuwarden.

Gastles op Academie voor Journalistiek, Utrecht

Ruimte

Daarnaast heb ik nog ruimte om mee te denken aan een serie lessen elders. Heb jij, je school of je instituut behoefte aan een bevlogen docent op het gebied van media of fotografie?

Ik vind het leuk een lesprogramma te schrijven dat is aangepast op een specifieke doelgroep. Als je wil weten wat ik verder heb gedaan kun je hier mijn cv downloaden. En over mijn mediawerkzaamheden lees je hier op mijn site.

Misschien tot ziens!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *